Dieta po zabiegu. Cholecystektomia to chirurgiczne usunięcie pęcherzyka żółciowego poprzez klasyczną laparotomię lub metodą laparoskopową. Wykonuje się ją w zaawansowanej kamicy woreczka lub przy powikłanych stanach zapalnych dróg żółciowych. Cholecystektomia, jak każdy zabieg, niesie ze sobą pewne ryzyko powikłań.

Kamienie w woreczku żółciowym często rozpoznawane są dopiero wtedy, kiedy są na tyle duże, że powodują silny ból w nadbrzuszu. Ten nagły ból jest obok gorączki i żółtaczki jednym z trzech charakterystycznych objawów kamicy żółciowej. Kamienie w woreczku żółciowym często rozpoznawane są dopiero wtedy, kiedy są na tyle duże, że powodują silny ból w nadbrzuszu. Ten nagły ból jest obok gorączki i żółtaczki jednym z trzech charakterystycznych objawów kamicy żółciowej. Kamienie z woreczka można usuwać farmakologicznie, jeśli nie są jeszcze zbyt duże. Częściej jednak leczy się je operacyjnie, poprzez wycięcie woreczka żółciowego. Kasia gotuje z świąteczny schab z owocami Przyczyny powstawania kamieni w woreczku żółciowym Kamienie żółciowe to twarde złogi, które osadzają się w pęcherzyku żółciowym. Powstają one wtedy, kiedy płynna żółć krystalizuje się w woreczku żółciowym i tworzy bryłki. Powstawaniu kamieni w woreczku żółciowym sprzyjają otyłość, wysokie stężenie cholesterolu, przebyte choroby jelit i żołądka, niedoczynność tarczycy oraz cukrzyca, a także leczenie hormonalne i stosowanie hormonalnych leków antykoncepcyjnych. Częściej cierpią na nie kobiety niż mężczyźni. Predyspozycje do kamicy nerkowej są ponadto przekazywane genetycznie. Objawy kamieni w woreczku żółciowym Są trzy podstawowe i bardzo charakterystyczne objawy kamicy żółciowej. Należą do nich: silny i pojawiający się nagle ból w nadbrzuszu, nazywany kolką żółciową, który zaczyna się pod prawym żebrem lub nad pępkiem i promieniuje niekiedy aż do łopatek; gorączka przebiegająca często z dreszczami; żółtaczka pozawątrobowa (mechaniczna), wynikająca z utrudnionego odpływu żółci z wątroby. Tym objawom często towarzyszą nudności i wymioty oraz wzdęcia i niestrawność. Leczenie kamieni w woreczku żółciowym Do wizyty u lekarza lub wezwania pogotowia najczęściej skłania chorego bardzo bolesna kolka żółciowa. Pierwsza pomoc polega na uśmierzeniu bólu poprzez podanie leków rozkurczowych. Chociaż lekarz na ogół po samych objawach jest w stanie rozpoznać kamicę nerkową, często zleca dodatkowe badanie - ultrasonografię jamy brzusznej, aby potwierdzić rozpoznanie. Jeżeli kamienie są niewielkie, a objawy kamicy nie utrudniają choremu normalnego funkcjonowania, można podjąć próbę rozpuszczenia ich za pomocą środków farmakologicznych zawierających kwas ursodeoksycholowy. Terapia farmakologiczna na ogół trwa przez kilka miesięcy. Najczęściej jednak z uwagi na dotkliwy i niemożliwy do uśmierzenia ból odczuwany przez chorego, kamienie z woreczka żółciowego usuwa się operacyjnie. Zabieg polega na przecięciu powłoki brzusznej i usunięciu całego woreczka (pęcherzyka) żółciowego lub laparoskopowego usunięcia woreczka. Ta druga metoda jest mniej inwazyjna, ponieważ wymaga mniejszych cięć. Jeżeli kamienie znajdują się również w przewodach żółciowych, także one są na ogół usuwane. Po takiej operacji konieczna jest zmiana diety na lekkostrawną, zawierającą mało tłuszczów, natomiast bogatą w węglowodany złożone. Posiłki powinny być niewielkie, ale należy jeść 4-5 razy dziennie.

O ile około 60. roku życia. ryzyko tego rodzaju powikłań wynosi około 6-10%, to u chorych >75 roku życia sięga 25% (co czwarty operowany). W praktyce u osób starszych istotne jest ryzyko zapalenia płuc i powikłań zakrzepowo-zatorowych. Dlatego ważna jest wczesna rehabilitacja ruchowa po zabiegu (ćwiczenia oddechowe, wczesne Trwający nawet kilka godzin silny ból pod prawym żebrem, któremu mogą towarzyszyć nudności i wymioty to najczęstszy objaw kolki wątrobowej, nazywanej inaczej kolką żółciową. Problem ten dotyka częściej kobiety niż mężczyzn, jego przyczyną może być kamica żółciowa. Co robić, gdy dopada nas atak kolki żółciowej?Kolka wątrobowa na pewnym etapie życia i w różnym nasileniu dotyka nawet 15% społeczeństwa, przy czym trzykrotnie częściej dolegliwość ta występuje u kobiet. Narażone są na nią zwłaszcza otyłe kobiety po czterdziestym roku życia. Bolesne ataki kolki wątrobowej mogą zdarzać się też młodszym i na pierwszy rzut oka zdrowym pacjentom. Jak im zapobiec i czy domowe sposoby na ból woreczka żółciowego są na tyle skuteczne, by można było się do nich ograniczyć? >> Tabletki na wątrobę, kapsułki, herbatki na wątrobę Co to jest kolka wątrobowa? Kolka wątrobowa (kolka żółciowa) to atak silnego bólu brzucha i pod prawym łukiem żebrowym, spowodowany najczęściej kamicą pęcherzyka żółciowego. Atak kolki żółciowej może zdarzyć się także osobom bez zdiagnozowanej kamicy żółciowej. Dochodzi do niego, gdy woreczek żółciowy zaczyna się kurczyć i uwalniać żółć do dwunastnicy. Kiedy tworzą się w nim złogi, skurcze pęcherzyka są silniejsze i powodują ostry wątrobowe mają charakter nawrotowy, dlatego tę dolegliwość należy skonsultować z kolki wątrobowej Główną przyczyną kolki wątrobowej jest kamica pęcherzyka żółciowego. Sam atak następuje najczęściej po zjedzeniu tłustego pokarmu, ponieważ pęcherzyk żółciowy obkurcza się, by uwolnić żółć do dwunastnicy. Powoduje to wzrost ciśnienia w pęcherzyku i zastój żółci, odczuwany przez pacjenta właśnie jako ostry ból brzucha. Wśród przyczyn ataku kolki wątrobowej wymienia się też czynniki, które podnoszą ryzyko wystąpienia tej przypadłości: Cukrzyca i/lub zbyt wysoki poziom cholesterolu, Otyłość, szczególnie u kobiet po 40. roku życia, Zaburzenia metaboliczne, Silny stres, Wzmożony wysiłek fizyczny. Za powód kolki wątrobowej można uznać także niezdrowe odżywianie się, bazujące zwłaszcza na tłuszczach nasyconych i cukrach prostych. Kolka żółciowa znacznie częściej występuje jednak u kobiet, z powodu hormonów, które zmniejszają siłę skurczu pęcherzyka żółciowego, prowadząc do zalegania w nim żółci i tworzenia się złogów. Jakie objawy daje kolka żółciowa? Nagły i ostry ból brzucha może być wywołany wieloma chorobami, jednak ten ulokowany po prawej stronie pod żebrem nasuwa podejrzenie kolki wątrobowej. Daje ona dość charakterystyczne objawy: Silny, napadowy ból brzucha po prawej stronie, Ból w prawym podżebrzu, Nudności i wymioty, Objawy niestrawności, głównie silne wzdęcia, Promieniowanie bólu do prawej łopatki i pleców. Rozpoznanie kolki wątrobowej wymaga wykonania określonych badań diagnostycznych, w tym badań krwi i USG. Na schorzenie mogą wskazywać podwyższone próby wątrobowe, zwiększenie stężenia bilirubiny we krwi, a przede wszystkim kamienie w pęcherzyku żółciowym widoczne w USG jamy brzusznej. Atak kolki żółciowej – co robić? Jest bardzo bolesny i nagły, a czasem wręcz niemożliwe jest poradzić sobie z nim domowymi sposobami. Atak kolki żółciowej, który dotyka osoby ze zdiagnozowaną kamicą pęcherzyka żółciowego, następuje zwykle kilka godzin po zjedzeniu tłustego lub smażonego posiłku. Objawia się on silnym bólem brzucha po prawej stronie pod żebrami lub w okolicy pępka, który może promieniować do pleców bądź bólu pod żebrem objawami ataku kolki zółciowej są wzdęcia i wymioty, które jeszcze bardziej pogarszają ataku kolki wątrobowej nie ograniczają się niestety do zjedzenia tłustej potrawy. Wywołać może go także intensywny wysiłek fizyczny oraz stres. Częściej dochodzi do niego u osób otyłych i cukrzyków, a także pacjentów z wysokim poziomem cholesterolu, dlatego profilaktycznie powinno stosować się dietę. Co jednak robić, gdy nie udało się uniknąć ataku? Sięgnij po leki rozkurczowe, np. tabletki No-Spa lub preparaty żółciopędne typu Sylimarol czy Raphacholin C. Wspomóc można się też środkami przeciwbólowymi, Połóż się na wznak i przyłóż do brzucha poduszkę elektryczną lub termofor i poczekaj na ustąpienie bólu, Po ustąpieniu ataku kolki żółciowej stosuj dietę lekkostrawną bogatą w gotowane warzywa i lekkostrawne kasze. Ból brzucha przy ataku kolki wątrobowej powinien ustąpić w ciągu godziny – jeśli tak się nie stało, należy wezwać karetkę. W przypadku poprawy stanu zdrowia zaleca się i tak kontakt z lekarzem, ponieważ kolka może być wskazaniem do usunięcia pęcherzyka żółciowego. Łagodzi bóle kolkowe Tabletki Buscopan stosuje się przy bolesnych skórczach żołądka, kolce jelitowej, zespole jelita drażliwego, kolce żółciowej, a także przy bolesnych miesiączkach oraz kolce nerkowej. Lek ma działanie rozkurczające . Zamów i odbierz w aptece Kolka żółciowa – leczenie Leczenie samej kolki wątrobowej polega na podaniu środków przeciwbólowych i rozkurczowych. Jeśli pacjent z tą dolegliwością trafia do szpitala, czasami stosuje się u niego peptydynę – lek przeciwbólowy wykorzystywany także w przypadkach kolki nerkowej. Jako że bólowi brzucha i podżebrza podczas ataki kolki żółciowej mogą towarzyszyć wymioty, w razie konieczności podawana jest także kroplówka w celu przywrócenia równowagi wodno-elektrolitowej. Po zakończeniu hospitalizacji przepisywane są chorym leki żółciopędne. U chorych ze stwierdzonym zapaleniem pęcherzyka żółciowego (oprócz bólu utrzymującego się ponad sześć godzin występują też dreszcze i gorączka) stosowane są też antybiotyki, a w ostateczności leczenie operacyjne. W ostatnich latach częściej od cholecystektomii klasycznej wykorzystuje się metodę laparoskopową wycięcia woreczka żółciowego, co zapewnia szybszy powrót do codziennej aktywności. W przypadku małych kamieni żółciowych można spróbować także terapii kwasem ursodeoksycholowym, który rozpuszcza złogi. Domowe sposoby na ból woreczka żółciowego Chociaż domowe sposoby na kolkę wątrobową nie zastąpią leczenia, mogą one wesprzeć terapię. Zresztą, ból przy ataku kolki żółciowej jest tak nieznośny, że sięganie także po naturalne sposoby wydaje się oczywistością. Jednak należy pamiętać o tym, że można stosować je tylko w przypadku, gdy ból występuje od czasu do czasu i zwykle ma związek z niestrawnością. Jeśli lekarz zdiagnozował już kamicę żółciową lub ostre zapalenie pęcherzyka żółciowego, należy bezwzględnie stosować się do jego zaleceń. Z lekarzem warto skonsultować także domowe sposoby na ból woreczka żółciowego, ponieważ stosowanie niektórych preparatów ziołowych jest zakazane np. przy przyjmowaniu leków przeciwzakrzepowych. Najbezpieczniejszą metodą jest dieta o niskiej zawartości tłuszczów zwierzęcych. Przy bólu pęcherzyka żółciowego, ale jeszcze bez stwierdzonej kamicy żółciowej, można stosować też zioła o działaniu żółciopędnym tj: kłącze kurkumy, mięta pieprzowa, dziurawiec, ziele glistnika. Kolka wątrobowa w ciąży Ataki kolki żółciowej zdarzają się również w ciąży i ze względu na ograniczone możliwości stosowania leków rozkurczowych i przeciwbólowych trudniej się z nimi uporać. Nieraz kończą się one hospitalizacją, jednak po ustabilizowaniu stanu i dzięki zastosowaniu diety lekkostrawnej (ograniczenie lub wykluczenie kwaśnych i tłustych potraw) można uniknąć ataków w kolejnych tygodniach ciąży. Przy powtarzających się atakach kolki wątrobowej konieczne może być poddanie się operacji zwłaszcza, że znieczulenie ogólne jest dla dziecka mniej ryzykowne niż stan zapalny. Ten z pęcherzyka żółciowego może przenieść się na łożysko, co stanowi ogromne zagrożenie zarówno dla ciężarnej, jak i dla dziecka. Kolka wątrobowa po usunięciu woreczka Wielu pacjentów będących po usunięciu woreczka żółciowego jest przekonanych, że problem kolki wątrobowej rozwiązali raz na zawsze. Tymczasem po wielu latach ataki bólu mogą wrócić. Możliwe jest bowiem dalsze powstawanie złogów. Zapalenie dróg żółciowych i kamica przewodowa są wskazaniem do endoskopowego usunięcia złogów oraz stosowania restrykcyjnej diety i przyjmowania leków na bazie kwasu ursodeoksycholowego, które zapobiegają powstawaniu kamieni żółciowych. Kolka wątrobowa po usunięciu woreczka może świadczyć o tzw. zespole po cholecystektomii, który występuje u 10 do 15% pacjentów po operacji. U niektórych osób po wycięciu pęcherzyka żółciowego nadal pojawiają się bóle w prawym podżebrzu, niestrawność i nawracające ataki kolki żółciowej. Mogą być one spowodowane choćby nieprzestrzeganiem diety, zapaleniem trzustki czy zakażeniem pasożytniczym. Leczenie kamicy przewodowej jest konieczne, ponieważ może grozić niebezpiecznymi powikłaniami, np. w postaci ostrego zapalenia trzustki lub ostrego zapalenia dróg żółciowych. Są to stany zagrażające życiu, szczególnie bez interwencji szpitalnej. Niestety, skłonność do odkładania się złogów ma podłoże genetyczne oraz metaboliczne i nie zanika ona wraz z usunięciem woreczka żółciowego. Aby zapobiec nawrotom kamicy, należy odżywiać się według zaleceń lekarskich i stosować leki żółciopędne.

84 poziom zaufania. Opis badania histopatologicznego określa podostry stan zapalny w zakresie pęcherzyka żółciowego. To normalny obraz śluzówki pęcherzyka żółciowego w przypadku zapalenia kamiczego. Nie ma powodu do niepokoju. Wszystko jest w porządku.

^{Pęcherzyk żółciowy to mały narząd, bez którego można żyć, lecz którego choroby często prowadzą do śmierci. Jakie pełni funkcje organ potocznie określany woreczkiem? Gdzie się znajduje? Na co jest narażony? Czego unikać, by chronić go przed rozwojem groźnych schorzeń? Co to jest pęcherzyk żółciowy? Pęcherzyk żółciowy (łac.: vesicca fella) jest niewielkim narządem służącym do magazynowania i zagęszczania produkowanej w wątrobie żółci, do czasu aż będzie ona wykorzystana w procesie trawienia tłuszczów. Ze względu na swój kształt i funkcje, organ ten nazywany jest potocznie woreczkiem żółciowym. Pęcherzyk wchodzi w skład tak zwanych dróg żółciowych, które odprowadzają wydzielinę wątrobową do dwunastnicy, czyli początkowego odcinka jelita cienkiego. Narząd ten, choć niewielki, pełni bardzo ważną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu ludzkiego, a jednocześnie sam narażony jest na liczne schorzenia, niekiedy o bardzo ciężkim i potencjalnie śmiertelnym charakterze. Z drugiej strony, bez woreczka można żyć, dlatego jego resekcja jest stosunkowo często stosowanym rozwiązaniem problemów zdrowotnych. Gdzie jest pęcherzyk żółciowy? W anatomii człowieka pęcherzyk żółciowy jest ledwie zauważalny. Znajduje się po prawej str0nie jamy brzusznej, pod żebrami, między wątrobą a dwunastnicą. Zawieszony jest w otrzewnej. Przeciętny pacjent nie wyczuje przez skórę gdzie jest, ale doświadczony lekarz jest w stanie określić jego położenie, rozmiar, a nawet niektóre anomalie w badaniu palpacyjnym. Długość woreczka z reguły nie przekracza 10 centymetrów. To wielkość, która pozwala na magazynowanie około 60-70 mililitrów żółci. Ma on wyraźnie gruszkowaty kształt, zwężający się ku dołowi. W budowie pęcherzyka żółciowego wyróżnia się 3 części, a są nimi: dno, wbrew nazwie znajdujące się w górnej części, trzon, czyli część środkowa, szyjka, leżąca u dołu, łącząca się z przewodem pęcherzykowym, a za jego pośrednictwem – przewodami wątrobowym oraz żółciowym wspólnym. Także w przekroju poprzecznym wyróżnia się trzy odrębne struktury – błony śluzowe, mięśniowe oraz surowicze. Pęcherzyk żółciowy jest silnie unaczyniony oraz unerwiony, dlatego schorzenia w jego obrębie mogą się objawiać silną bolesnością, promieniującą do jamy brzusznej i w stronę łopatek. Funkcje pęcherzyka żółciowego Dwie podstawowe funkcje pęcherzyka żółciowego to magazynowanie i zagęszczanie wydzieliny z wątroby. Żółć jest produkowana w przerwach między posiłkami i trafia do woreczka w stanie głodu. W czasie jedzenia, niejako w odpowiedzi na przyjmowany pokarm, pęcherzyk uwalnia określoną jej ilość do przewodu pokarmowego – wędruje ona przewodami w stronę dwunastnicy, do miejsca zwanego brodawką Vatera. Wyrzut żółci z pęcherzyka możliwy jest dzięki skurczom, inicjowanym przez substancję o nazwie cholecystokinina. Pod nazwą tą kryje się hormon syntezowany w jelicie cienkim pod wpływem produktów częściowej przemiany tłuszczów, którego głównym zadaniem jest pobudzanie pęcherzyka, a także trzustki. Wyrzut uprzednio zmagazynowanej i zagęszczonej żółci jest kluczowy dla procesu trawienia tłuszczy. Powoduje ona bowiem ich emulgację, czyli - mówiąc w uproszczeniu – rozbicie cząstek na mniejsze, lepiej przyswajane przez organizm. Niezależnie jednak od tego, co robi pęcherzyk żółciowy i jak ważny jest dla ustroju ludzkiego, organ ten nie jest absolutnie niezbędny do funkcjonowania. Po jego operacyjnym usunięciu pacjenci nadal mogą względnie dobrze funkcjonować, pamiętając jedynie o bardzo szczegółowych wytycznych dotyczących odżywiania się (szczegóły w dalszej części artykułu). Warto w tym miejscu nadmienić, że woreczek żółciowy występuje u większości ssaków, ale nie u wszystkich – nie mają go na przykład konie. Ból pęcherzyka żółciowego Ból pęcherzyka żółciowego jest ostry, przeszywający, zazwyczaj ma charakter kolki, która utrzymuje się nawet przez kilka godzin, a następnie samoistnie ustępuje. Dolegliwości odczuwane są przede wszystkim w prawym podżebrzu, często jednak promieniują do pleców, a nawet szyi i obojczyków. Atak pęcherzyka żółciowego z reguły zaczyna się tuż po posiłku, albo jeszcze w jego trakcie i jest to efektem jego niedrożności. Zmagazynowany wewnątrz płyn nie może odpłynąć ze względu na znajdujące się wewnątrz złogi – stan ten określa się mianem kamicy żółciowej (nie mylić z nerkową). Typowym jej powikłaniem jest ostre zapalenie woreczka, objawiające się właśnie poprzez silną bolesność, a także inne symptomy, takie jak nudności, wymioty, zgaga (uczucie pieczenia w przełyku). W związku z opisanym wyżej mechanizmem wykorzystania żółci w procesie trawienia tłuszczy, oczywistym jest, że w sposób szczególny tego typu ataki są pobudzane przed pokarmy tłuste, smażone, gotowe. Choroby pęcherzyka żółciowego Tak jak zostało wspomniane na wstępie, pęcherzyk żółciowy jest organem niezwykle podatnym na różnego typu schorzenia. Jakich? Jakie są ich przyczyny i objawy? Kamica - do jej powstania przyczynia się szereg czynników. W diecie znaczenie mają nie tylko tłuszcze, ale też cukry – ich nadmiar obniża stężenie lecytyny, która będąc jednym ze składników żółci zapobiega wytwarzaniu się złogów. Do tego należy dodać przyczyny takie, jak brak aktywności fizycznej, nadwaga, miażdżyca. Konsekwencją kamicy są nie tylko stany zapalne, ale też narastające problemy z trawieniem. Złogi w pęcherzyku żółciowym, blokując odpływ żółci, uniemożliwiają jej aktywny udział w rozkładzie tłuszczy. Zapalenie pęcherzyka żółciowego to typowe, częste i ostre powikłanie kamicy. Jego objawy mogą być tak silne, iż wskazana jest resekcja woreczka (szczegóły poniżej). Należy pamiętać, że nieleczone stany zapalne tego organu mogą mieć konsekwencje śmiertelne, w sytuacji gdy rozwinie się sepsa. Rak pęcherzyka żółciowego jest innym z powikłań kamicy. W 90 proc. przypadków schorzenia te współwystępują ze sobą, a pojawienie złogów 7-krotnie zwiększa ryzyko zachorowania na ten właśnie nowotwór (dane: P. Potemski, W. Polkowski). Choroba ta dotyka w szczególności kobiety po 50 roku życia. Charakteryzuje się ogromną śmiertelnością. 90 proc. pacjentów umiera w ciągu zaledwie jednego roku, a średni czas życia od diagnozy wynosi zaledwie 6 miesięcy. Ma to związek zarówno z dużą złośliwością (przerzuty do innych narządów), jak też późną wykrywalnością. Choroba zazwyczaj rozwija się bowiem bezobjawowo. W momencie, gdy uwidocznią się pierwsze symptomy (ból, utrata masy ciała, żółtaczka), zazwyczaj jest już za późno na podjęcie skutecznego leczenia. Wskazaną metodą leczenia jest szeroka, radykalna interwencja chirurgiczna, mniejsze zaś znaczenie mają chemioterapia oraz radioterapia. Jednak stan ogromnej części pacjentów w momencie postawienia diagnozy jest już tak zaawansowany, że nie kwalifikują się oni do jakiejkolwiek operacji. Polip także może powstać na skutek kamicy. Inną możliwą przyczyną jest przewlekłe zapalenie wątroby typu B. Pod pojęciem polipa rozumie się uwypuklenie w błonie śluzowej woreczka. Istnieją różne rodzaje tego typu zmian. Większość z nich stanowią guzki cholesterolowe, które są małe (do 1 cm) i niegroźne. Oprócz tego jednak, występują też polipy zapalne, gruczołowe i gruczołowo-mięśniowe. Do tej kategorii zalicza się też gruczolaki. Skrajną postać stanowi opisany wyżej rak. Wodniak to stan, w którym pęcherzyk jest powiększony oraz – jak sama nazwa wskazuje – wypełniony wodą. Jego ścianki są napięte i pocienione. Wodniak jest jednym z powikłań zapalenia woreczka. Sam w sobie jest niegroźny. Może jednak przeistoczyć się w ropień, jeśli dojdzie do zakażenia znajdującego się wewnątrz płynu. Operacja pęcherzyka żółciowego Usunięcie pęcherzyka żółciowego jest praktycznie jedyną nadzieją osób chorych na nowotwór tego narządu. W początkowych stadiach szanse na wyleczenie daje resekcja samego woreczka. Na późniejszym etapie choroby konieczne jest wycięcie także części wątroby oraz węzłów chłonnych. W praktyce zabieg taki często jest awykonalny ze względu na rozległość przerzutów oraz ogólnie zły stan pacjenta. W takich sytuacjach wdraża się jedynie leczenie paliatywne, między innym chemioterapeutyczne, którego jedynym celem jest wydłużenie życia w perspektywie nieuchronnej śmierci. Resekcja pęcherzyka żółciowego jest też często wykonywana w przypadku zaawansowanej kamicy. Ma to na celu złagodzenie nawracających dolegliwości bólowych, poprawę komfortu życia, a także zapobieganie ryzyku zakażeń oraz nowotworzenia. Współcześnie istnieją dwie podstawowe metody operacji: laparoskopowe usunięcie pęcherzyka żółciowego jest stosunkowo mało inwazyjne. Woreczek wycina się po wprowadzaniu narządów przez niewielkie otwory w powłoce jamy brzusznej; operacja klasyczna, w czasie której w znieczuleniu ogólnym chirurg wykonuje około 10-centymetrowe cięcie w prawym podżebrzu. Życie bez pęcherzyka żółciowego jest możliwe. Bez tego organu żółć spływa z wątroby bezpośrednio do dwunastnicy. Organizm jest w stanie się do tego przyzwyczaić, niezbędny jest jedynie kilkutygodniowy okres adaptacyjny, w czasie którego pacjent powinien przestrzegać zaleceń dietetycznych. Jakich konkretnie? Jadłospis po usunięciu pęcherzyka żółciowego powinien uwzględniać dania lekkostrawne i niskotłuszczowe oraz wolne od błonnika pokarmowego. Najpóźniej w 3-4 miesiącu menu można zacząć rozszerzać i zacząć się odżywiać bez większych ograniczeń. Należy jednak pamiętać, że to właśnie niewłaściwa dieta jest jedną z przyczyn kamicy żółciowej. W ramach ogólnej profilaktyki, osobom zdrowym oraz z lekką kamicą zaleca się: ograniczyć liczbę spożywanych kalorii, zaspokajać głód, ale nie przejadać się; zmniejszyć liczbę produktów zawierających duże ilości tłuszczu (mięsa, podroby, pasztety, smalec, słonina, wyroby smażone) oraz łatwo przyswajalnych cukrów (słodycze, ciasta, dżemy, miody, soki owocowe); zwiększyć spożycie pokarmów bogatych w wielonienasycone kwasy tłuszczowe, takich jak ryby, owoce morza, oliwki, oliwa, niektóre oleje roślinne; zwiększyć spożycie błonnika pokarmowego, zawartego w produktach pełnoziarnistych oraz warzywach i owocach; jeść regularnie, co 2-3 godziny, 5 razy na dobę, w niewielkich porcjach. Zalecenia te zmieniają się nieco w fazie zaostrzenia kamicy. Przede wszystkim, nie powinno się wówczas jeść błonnika. Niewskazane są też produkty wzdymające, pikantne, kwaśne, marynowane, konserwowane. Leki na pęcherzyk żółciowy Gdy nie pomaga dieta, lecz nie jest jeszcze wskazane leczenie operacyjne, antidotum w przypadku kamicy jest farmakoterapia. Stosowane leki na pęcherzyk żółciowy to: środki rozkurczowe, w tym przede wszystkim drotaweryna i hioscyna; preparaty uśmierzające ból, takie jak niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) oraz paracetamol. Jeśli chodzi o leki po usunięciu pęcherzyka żółciowego, pacjenci otrzymują przede wszystkim silne substancje przeciwbólowe, które mają uśmierzyć dolegliwości pooperacyjne po ustaniu działania znieczulenia. Zioła na pęcherzyk żółciowy Stosuje się też zioła na kamienie w pęcherzyku żółciowym. To łagodna forma wspierania innych metod profilaktyki oraz leczenia. Mają one działanie kojące, rozkurczowe, regulujące wydzielanie żółci. Po uzgodnieniu z lekarzem, można przyjmować między innymi ekstrakty z takich naturalnych produktów, jak: dziurawiec, mięta pieprzowa, dymnica, glistnik, kurkuma, karczoch.}

82 poziom zaufania. Witam, po usunięciu woreczka żółciowego konieczne jest trzymanie diety lekkostrawnej, eliminującej pewne produkty, które mogą być ciężkostrawne lub wzdymające. Wśród nich wymienić można m.in. warzywa strączkowe, potrawy smażone, tłuste mięsa, przetworzone produkty, takie jak wędliny czy kiełbasy, a

Większości z nas od czasu do czasu doskwierają problemy z trawieniem. Warto zregenerować wątrobę i wspomóc jej pracę. Jakie substancje i jakie leki na wątrobę mogą w tym pomóc? Jak zapobiegać powstawaniu kamieni żółciowych? Jakie zioła na wątrobę są skuteczne? Radzi ekspert Spis treści: Wątroba – charakterystyka Karczoch zwyczajny – cynaryna regeneruje wątrobę Ostropest plamisty – sylimaryna chroni komórki wątroby Rzodkiew czarna – działa żółciopędnie Ornityna – odtruwa i regeneruje Fosfolipidy – działają osłonowo na wątrobę Hymekromon – działa żółciotwórczo i rozkurczowo Jaka dieta na wątrobę i woreczek żółciowy? Wątroba – charakterystyka Wątroba jest największym gruczołem w naszym ciele. Pełni wiele ważnych funkcji, dzięki którym możemy prawidłowo trawić pokarm i neutralizować wszelkiego rodzaju toksyny. Jedynym z jej podstawowych zadań jest metabolizowanie cukrów, tłuszczy i białek. Przekształca różne substancje w taką postać, którą nasz organizm może wykorzystać. Wątroba magazynuje wiele witamin i żelazo. Wytwarza też żółć, która następnie transportowana jest drogami żółciowymi do przewodu pokarmowego. Żółć jest potrzebna do trawienia tłuszczów, wpływa na wchłanianie witamin i reguluje pracę jelit. Jeśli organizm funkcjonuje prawidłowo, substancje które wchodzą w skład żółci są w niej rozpuszczone i następnie usuwane z przewodu pokarmowego. Czasem jednak dochodzi do jej zagęszczenia i substancje te wytrącają się w postaci tzw. kamieni żółciowych. Tak zaczyna rozwijać się kamica żółciowa. Jej głównym objawem są pojawiające się z różną częstotliwością napady kolki żółciowej. Chory odczuwa wtedy bardzo silny, ostry ból w górnej części brzucha. Jest to spowodowane zatorowaniem przewodu żółciowego przez takie właśnie kamienie żółciowe. Warto więc zawczasu zadbać o drogi żółciowe, aby nie doszło do rozwoju kamicy. Co ciekawe, wątroba nie jest unerwiona czuciowo, co oznacza że nie boli. Tylko przy gwałtownym zatruciu toksynami lub lekami możemy odczuwać ból. Jakie substancje i leki na wątrobę i woreczek żółciowy wspomogą ich pracę? Karczoch zwyczajny – cynaryna regeneruje wątrobę Najcenniejszym składnikiem karczocha jest cynaryna. Zwiększa ona wytwarzanie żółci i ułatwia jej transport. Działa też ochronnie na komórki wątroby. Obniża poziom cholesterolu, a zawarta w karczochu inulina reguluje poziom cukru we krwi. Dzięki tym właściwościom, karczoch bardzo dobrze radzi sobie przy niestrawności, a także stanach zapalnych wątroby i dróg żółciowych. Jest też polecany osobom, które mają kamienie żółciowe, dzięki działaniu żółciotwórczemu i żółciopędnemu. Karczoch pobudza trawienie i pomaga oczyścić nasz organizm. Leki na wątrobę bez recepty zawierające karczoch to np. Cynarex i Cynacholin. Popularny suplement na wątrobę Verdin complexx również ma w składzie wyciąg z karczocha. Ostropest plamisty – sylimaryna chroni komórki wątroby Ostropest plamisty zawiera sylimarynę, która wykazuje silne działanie ochronne na komórki wątroby. Chroni je przed działaniem substancji toksycznych, regeneruje, a poza tym działa również przeciwzapalnie. Popularne tabletki na wątrobę z ostropestem to Sylimarol. Mniej znany jest Silimax i Legalon. Zioła na wątrobę i woreczek żółciowy powinny być stosowane przez dłuższy czas, minimum miesiąc, aby były skuteczne. Dzienna, zalecana dawka sylimaryny mieści się w zakresie 200-400 mg. Ostropest plamisty jest szczególnie zalecany po uszkodzeniach wątroby, spowodowanych różnymi toksynami lub alkoholem, a także przy stanach zapalnych tego narządu. Rzodkiew czarna – działa żółciopędnie Korzeń rzodkwi czarnej silnie pobudza wydzielanie i transport żółci. Zwiększa dzięki temu wytwarzanie soków trawiennych i pobudza perystaltykę jelit. Leki na wątrobę zawierające rzodkiew czarną to znany Raphacholin C i Raphacholin Forte. Są one skuteczne przy niestrawności i takich dolegliwościach trawiennych jak nudności, zaparcia, wzdęcia czy odbijanie. Ornityna – odtruwa i regeneruje Suplement na wątrobę z ornityną to popularny Hepatil. Substancja ta znajduje się też w takich preparatach jak Hepaslimin i Proliver. Ornityna wspomaga usuwanie amoniaku z organizmu, dzięki czemu przyspiesza procesy odtruwania. Regeneruje również uszkodzone komórki wątroby. Wymienione tabletki na wątrobę można zastosować, jeśli chcemy wspomóc jej pracę, a także uzupełniająco przy chorobach tego narządu, aby przyspieszyć jego odbudowę. Hepaslimin i Proliver zawierają, oprócz ornityny, wyciągi ziołowe z cykorii, karczocha, a ten pierwszy także z ostrokrzewu paragwajskiego i ostryżu długiego (czyli kurkumy). Ta ostatnia zwiększa wydzielanie żółci i poprawia jej przepływ w drogach żółciowych. Cykoria również działa korzystnie na nasze trawienie i reguluje pracę jelit. Fosfolipidy – działają osłonowo na wątrobę Typowe leki osłonowe na wątrobę, takie jak Essentiale Forte lub Esseliv Forte, zawierają w składzie właśnie fosfolipidy. Substancje te znajdują się naturalnie w błonie komórkowej, także w wątrobie. Tabletki na wątrobę z fosfolipidami pomogą więc uzupełnić ich ubytki i przyspieszą regenerację tego narządu. Czynniki, które mogą uszkadzać wątrobę to alkohol i leki. Również ciężkostrawna dieta na dłuższą metę stanowi duże obciążenie dla wątroby. Fosfolipidy działają także na woreczek żółciowy. Poprawiając rozpuszczalność cholesterolu w żółci, zmniejszają ryzyko wytrącenia się kamieni żółciowych. Wymienione leki osłonowe mają więc zastosowanie również przy takim schorzeniu jak kamica żółciowa. Należy pamiętać, aby wymienione leki osłonowe na wątrobę stosować dłuższy czas, minimum 3 miesiące. Krótki okres leczenia może nie przynieść oczekiwanych rezultatów. Hymekromon – działa żółciotwórczo i rozkurczowo Hymekromon to pochodna kumaryny, znajdująca się w leku Cholestil Max. Zwiększa wytwarzanie żółci w wątrobie i działa rozkurczowo na drogi żółciowe. Zmniejsza więc ryzyko, że wytrącą się kamienie w woreczku żółciowym. Może być z powodzeniem stosowany przy skurczach dróg żółciowych, odczuwanych jako ból pod żebrami z prawej strony. Wiele osób myli go z bólem wątroby, ale jak już było wspomniane na początku, wątroba poza szczególnymi sytuacjami nie boli. Lek ten zalecany jest również wtedy, gdy pojawiła się kamica żółciowa. Jaka dieta na wątrobę i woreczek żółciowy? To, co jemy i jak jemy, ma ogromny wpływ na nasze zdrowie. Błędy żywieniowe, szczególnie jeśli trwają wiele lat, zaburzają pracę naszych organów i mogą prowadzić do zmian w ich budowie. Dieta na wątrobę, podobnie jak dieta na woreczek żółciowy, obejmuje regularne posiłki, spożywane w spokoju, bez pośpiechu. Zaleca się jeść częściej i mniej niż rzadziej, ale za to w dużych ilościach. Dla naszej wątroby, jak i całego układu pokarmowego, lepiej kiedy posiłki są lekkostrawne - potrawy smażone wymagają od układu trawiennego intensywnej pracy. Dobrze byłoby również ograniczyć ilość spożywanego tłustego nabiału, wysoko przetworzonej żywności, a także tłuszczów zwierzęcych, takich jak smalec czy boczek i zastąpić je olejem rzepakowym, słonecznikowym lub oliwą z oliwek. Ostre przyprawy, duża ilość soli, słodycze i alkohol również obciążają nadmiernie wątrobę. Stosowanie się do tych zasad, łącznie z zadbaniem o regularną aktywność fizyczną, stanowi podstawę dbania o dobry stan naszej wątroby, woreczka żółciowego, a także całego organizmu. Zastanawiając się, jakie leki na wątrobę bez recepty wybrać, lub jakie zioła na wątrobę i woreczek żółciowy będą dla nas najlepsze, powinniśmy zwrócić uwagę przede wszystkim na nasze dolegliwości. Jeśli dotyczy nas typowa niestrawność, czyli nieprzyjemne uczucie w górnej części brzucha, wzdęcia, zgaga lub nudności, warto sięgnąć po Raphacholin C lub Cynarex. Jeśli natomiast szukamy preparatu, który pomoże nam zregenerować uszkodzoną wątrobę, dobrym wyborem będzie Essentiale Forte lub inny lek z fosfolipidami. Przy kamicy żółciowej i skurczach ze strony dróg żółciowych, można skorzystać z preparatu Cholestil Max. Pamiętajmy jednak, że podstawą dbania o naszą wątrobę jest odpowiednia dieta i zdrowy tryb życia. Uwaga, artykuł nie stanowi porady medycznej, ani opinii farmaceuty lub dietetyka dostosowanej do indywidualnej sytuacji pytającego. Uzyskane informacje stanowią jedynie generalne zalecenia, które nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do stosowania określonej terapii, zmiany nawyków, dawkowania produktów leczniczych, itp. Przed podjęciem jakichkolwiek działań mających wpływ na życie, zdrowie lub samopoczucie należy skontaktować się z lekarzem lub innym specjalistą, w celu otrzymania zindywidualizowanej porady. Masz pytania? Napisz po bezpłatną poradę: farmaceuta@

Znane są relaksacyjne właściwości masażu tajskiego, który pomaga w leczeniu depresji oraz zaburzeń emocjonalnych. Rytuał ten wycisza cały organizm, prowadząc do stanu wewnętrznej harmonii. Masaż tajski jest również potężnym zastrzykiem energii, pobudzającym ciało do działania. Zaoszczędź do 20%. 180,00 zł 144,00 zł. Zabieg usunięcia woreczka żółciowego jest jednym z najczęściej wykonywanych zabiegów chirurgicznych. Przeprowadzany laparoskopowo czy klasycznie, nadal wiąże się z koniecznością zachowania odpowiedniej diety przez pewien czas po operacji. Stanowi ona jeden z kluczowych czynników szybkiego i pozbawionego powikłań powrotu do pełni zdrowia. Z tego artykułu dowiesz się co nieco o pęcherzyku żółciowym (jego roli w trawieniu tłuszczów oraz powodach do usunięcia), a także poznasz podstawowe zasady diety po cholecystektomii, które produkty można jeść, a jakie wykluczyć. Samodzielne układanie diety ułatwi przedstawiony na końcu artykułu jednodniowy jadłospis. Jaką rolę pełni woreczek żółciowy? Woreczek żółciowy to potoczna nazwa pęcherzyka żółciowego. Do jego zadań należy magazynowanie i zagęszczanie żółci, która jest wytwarzana przez komórki wątroby. Pełni ona ważną rolę w trakcie trawienia tłuszczów w przewodzie pokarmowym. Wydzielana do dwunastnicy aktywuje enzymy trzustkowe uczestniczące w trawieniu pokarmu, a także rozpuszcza i emulguje duże cząsteczki tłuszczów na mniejsze, co ułatwia późniejsze ich wchłanianie. Ilość wydzielanej żółci zależy od tego jak dużo tłuszczu spożyjemy. Im jest go więcej w naszej diecie, tym intensywniejsze będzie wytwarzanie żółci [3, 4]. Przyczyny usunięcia woreczka żółciowego Najczęstszą przyczyną usunięcia woreczka żółciowego jest kamica pęcherzyka żółciowego. Charakteryzuje ją powstawanie złogów o różnych kształtach i wielkościach, w wyniku wystąpienia nieprawidłowego składu żółci. Podziału kamieni żółciowych można dokonać na podstawie ich budowy chemicznej i tak wyróżnia się: kamienie cholesterolowe, kamienie barwnikowe lub kamienie o strukturze mieszanej. Co ciekawe, wśród złogów barwnikowych wyróżnia się np. kamienie brązowe i czarne, gdzie złogi brązowe są charakterystyczne dla mieszkańców Azji, natomiast kamienie czarne występują najczęściej u osób dotkniętych chorobami hemolitycznymi lub marskością wątroby [2, 5]. Kamica żółciowa najczęściej przebiega bezobjawowo. W populacji zachodniej dotyka ona ok. 15-20% ludzi i występuje 3-4 razy częściej u kobiet niż u mężczyzn. Zazwyczaj stwierdza się ją u osób po 40 roku życia, a częstość jej wystąpienia zwiększa się z wiekiem. Wśród chorych powyżej 65 lat dotyka co 2-3 osoby [5]. Charakterystycznym objawem kamicy woreczka żółciowego jest kolka żółciowa, znana również pod nazwą kolki wątrobowej. Wówczas pojawia się bardzo silny i stały ból w środkowym nadbrzuszu a także w okolicy za mostkiem oraz poniżej prawego łuku żebrowego, dość często promieniujący w kierunku pleców i prawego barku. Oprócz kolki żółciowej może pojawić się także wzdęcie brzucha, nudności i wymioty. Występowanie bólu ma miejsce najczęściej po spożyciu określonych posiłków, może być również wywołany wysiłkiem fizycznym lub silnym stresem [1, 5]. © pattarawit / 123RF Wystąpienie objawów wiąże się z koniecznością usunięcia pęcherzyka żółciowego. Zabieg ten nosi nazwę cholecystektomii. To jeden z najczęściej wykonywanych zabiegów chirurgicznych na świecie. Istnieją dwie metody, za pomocą których dochodzi do usunięcia woreczka. Pierwszy z nich to laparoskopia, natomiast drugim jest metoda otwarta (klasyczna)[5]. Co zwiększa ryzyko wystąpienia kamicy żółciowej? Tabela 1. Czynniki ryzyka wystąpienia kamicy żółciowej. Źródło: [6] Jak wspomniano, miejsce pochodzenia ogrywa znaczną rolę w występowaniu kamicy żółciowej. Najczęściej jest stwierdzana w krajach rozwiniętych zachodniego świata. Częściej występuje u kobiet i wzrasta wraz z wiekiem. Historia rodziny i czynniki genetyczne zwiększają częstotliwość jej występowania prawie 5-krotnie [6]. Do czynników, na które mamy wpływ należy otyłość. Kamica żółciowa dotyczy zwłaszcza otyłości brzusznej i występuje u co najmniej 25% osób z chorobliwą otyłością. Zarówno zespół metaboliczny jak cukrzyca i dyslipidemia bezpośrednio łączą się ze zwiększonym ryzykiem rozwoju kamieni. Szybka utrata masy ciała może spowodować powstawanie złogów, które najczęściej nie wywołają objawów choroby. Dieta bogata w cukier, słodycze, miód i zbyt małą ilość nienasyconych kwasów tłuszczowych będzie skutkowała spadkiem ilości lecytyny w żółci, a więc tym samym gorszym rozpuszczaniem cholesterolu w żółci. Zbyt niska ilość błonnika pokarmowego zaburzy sprawne obkurczanie się woreczka żółciowego. W zaawansowanej marskości wątroby ryzyko wystąpienia choroby to 25-30% [1, 6]. Dlaczego należy stosować dietę po wycięciu woreczka żółciowego? Brak woreczka żółciowego utrudnia trawienie tłuszczów. Usunięcie magazynu żółci uniemożliwia szybkie dostarczenie odpowiedniej objętości żółci do dwunastnicy w momencie spożycia większej ilości tłuszczów. W związku z tym, zanim organizm przyzwyczai się do spływania żółci przewodami żółciowymi bezpośrednio z wątroby do dwunastnicy, należy utrzymywać właściwą dietę. Poza tym samo usunięcie woreczka nie cofnie innych zmian zachodzących podczas trwania kamicy takich jak: uszkodzenie wątroby, zmiany w trzustce czy zaburzenia ruchowe dróg żółciowych. Odpowiednia dieta pozwoli jednak na przystosowanie się organizmu do zaistniałej, nowej sytuacji i zmniejszenie komplikacji oraz niepożądanych objawów ze strony przewodu pokarmowego. Przestrzeganie diety jest wskazane przez okres kilkunastu tygodni a w niektórych przypadkach nawet do końca życia [3, 5]. Główne założenia diety Po wycięciu woreczka żółciowego i pooperacyjnej płynnej diecie należy zacząć włączać dietę łatwostrawną niskotłuszczową oraz ograniczyć produkty bogate w błonnik. Ilość tłuszczu w diecie powinna wynosić 30-50 g/dobę. Należy wykluczyć produkty powodujące nasilenie dolegliwości. Zaleca się spożywanie 5-6 posiłków dziennie [1, 5]. Co można jeść? Potrawy gotowanie, gotowanie na parze lub duszone bez dodatku tłuszczu, posiłki o odpowiedniej temperaturze – nie za zimne ani za ciepłe, mleko i przetwory mleczne niskotłuszczowe – mleko, jogurt 1,5-0,5% tłuszczu, chudy twaróg, pieczywo – chleb pszenny, bułki pszenne, warzywa bogate w betakaroten – marchew, natka pietruszki, inne warzywa (gotowane i rozdrobnione) – ziemniaki gotowane lub puree, dynia, cukinia, pietruszka, seler, pomidory bez skórki, owoce – jagodowe, winogrona bez pestek (w postaci przecierów), banany, brzoskwinie, morele, cytrusowe, jabłka pieczone, gotowane, mięsa – drobiowe, indyk, gotowane, chuda szynka, chuda cielęcina, pulpety, ryby – dorsz, sola, mintaj, morszczuk, sandacz, zupy – rosół jarski, jarzynowe, ziemniaczane, krupnik, mleczne, przetarte owocowe, białko jaja, kasza manna, jęczmienna, ryż, makaron nitki, kisiele, budynie, galaretki owocowe, łagodne przyprawy – sok z cytryny, natka pietruszki, koperek, majeranek, cynamon, melisa, rzeżucha, wanilia, napoje – słaba herbata, słaba kawa, herbata owocowa, ziołowa , soki owocowo-warzywne, napoje mleczno-owocowe, mleczno-warzywne, wody niegazowane [1, 5]. © Marilyn Barbone / 123RF Jakie produkty należy wykluczyć? produkty smażone, pieczone z dodatkiem tłuszczu, produkty bogate w tłuszcz – smalec, słonina, boczek, margaryny twarde, tłuste mięsa (wieprzowina, flaki, wątroba, baranina), tłuste ryby (łosoś, śledzie, sardynki), orzechy, oleje w ograniczonych ilościach – słonecznikowy, rzepakowy (bezerukowy), oliwa z oliwek, masło, produkty zawierające znaczną ilość błonnika nierozpuszczalnego, np. produkty gruboziarniste, pieczywo razowe, otręby pszenne, surowe warzywa, warzywa wzdymające – rośliny strączkowe, kapusta, pory, cebula, czosnek, pory, warzywa – ogórki, rzodkiewka, rzepa, kalarepa, fasola szparagowa, groszek zielony, owoce – gruszki, daktyle, czereśnie, przyprawy – pieprz, papryka ostra, chili, curry, ziele angielskie, liść laurowy, gorczyca, gałka muszkatołowa, musztarda, ocet, produkty zawierającego kwas szczawiowy, np. szpinak, szczaw, rabarbar, produkty typu fast food – pizza, frytki, chipsy, desery – torty, tłuste ciasta, czekolada, batony, lody, potrawy tłuste, ostre, pikantne, marynaty i konserwy, potrawy wędzone, żółtko jaja [1, 3, 5]. Jak długo stosować dietę? W zależności od stanu zdrowia dietę stosuje się przez okres kilku do kilkunastu tygodni, a w niektórych przypadkach do końca życia. Gdy stan jest dobry, po czasowym stosowaniu diety jadłospis rozszerza się, zazwyczaj zachowując produkty niskotłuszczowe lub jedynie zasady zdrowego żywienia [3, 5]. Przykładowy jadłospis Źródło: Opracowanie własne na podstawie [1, 5]. Bibliografia [1] Ciborowska, H. i Rudnicka, A. (2014). Dietetyka. Żywienie Zdrowego i chorego człowieka (wyd. IV). Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL.[2] Czerwaty, M., & Głuszek, S. (2006). Inflammatory reaction assessement in patients after laparoscopic cholecystectomy. Videosurgery and Other Miniinvasive Techniques, 1(1), 23-32. [3] Dieta po usunięciu pęcherzyka. Pobrano z Krauss, H., Gibas-Dorna, M. i Korek, E. (2019). Fizjologia układu pokarmowego. Hormonalna kontrola pobierania pokarmu. W: M. Grzymisławski (red.), Dietetyka kliniczna (wyd. 1, s. 1-38). Warszawa: PZWL Wydawnictwo Lekarskie.[5] Minasiewicz, R., Urban, J., Szałkowski, Z. i Kukowska, D. (2016). Ocena jakości życia pacjentów po usunięciu pęcherzyka żółciowego metodą klasyczną lub laparoskopową. Zeszyty naukowe Wyższej Szkoły Agrobiznesu w Łomży, 64, 47-71.[6] Stinton, L. M., & Shaffer, E. A. (2012). Epidemiology of gallbladder disease: cholelithiasis and cancer. Gut and liver, 6(2), 172–187. Woreczek żółciowy – gdzie się znajduje i jaką pełni funkcję? Jak go leczyć? Woreczek żółciowy to potoczna nazwa pęcherzyka żółciowego. Jego rola to magazynowanie żółci, którą produkuje wątroba. Kiedy spożywa się posiłek, pęcherzyk żółciowy uwalnia żółć do dwunastnicy. Zadaniem żółci jest wsparcie procesu trawienia i rozkładanie tłuszczy na łatwiej przyswajalne przez organizm cząsteczki. Spis treści Jeżeli woreczek żółciowy przestanie prawidłowo pracować, mogą pojawić się dolegliwości bólowe, kamienie żółciowe, a nawet zapalenie pęcherzyka żółciowego. Gdzie jest woreczek żółciowy? Woreczek żółciowy znajduje się na wysokości dziewiątego i dziesiątego żebra. Jest umiejscowiony w dolnej części wątroby, po prawej stronie. Połączony jest za pomocą dróg żółciowych z dwunastnicą. Ma około 10 cm i swoim kształtem przypomina gruszkę. Magazynuje żółć, którą produkuje wątroba. Na dobę powstaje około 1 litr żółci, natomiast sam pęcherzyk ma pojemność około 60 ml. Specjalny mięsień w wyniku kurczenia się pozwala pęcherzykowi żółciowemu opróżnić się z żółci. Żółć płynie przewodami żółciowymi do dwunastnicy i tam wspomaga proces trawienia. Jeżeli woreczek żółciowy działa prawidłowo, to nie odczuwa się bólu ani żadnych dolegliwości z jego strony. Jakie objawy daje woreczek żółciowy? Wyróżnić należy kilka najczęstszych schorzeń woreczka żółciowego. Są to: kamica pęcherzyka żółciowego, zapalenie woreczka żółciowego, nowotwór. Kamica żółciowa jest spowodowana złogami cholesterolu, które wytrącają się z żółci. Sprawiają one, że żółć ma problem z odpływem do dwunastnicy i gromadzi się w woreczku żółciowym. Kiedy zaczyna pęcznieć, jego ścianki działają drażniąco na zakończenia nerwowe znajdujące się w otrzewnej. Taka sytuacja daje objawy silnego bólu brzucha. Jeżeli pojawią się takie objawy bólowe, to trzeba niezwłocznie udać się do lekarza. Kamica żółciowa, która nie będzie leczona, może stać się powodem powstania zapalenia pęcherzyka żółciowego. Zapalenie woreczka żółciowego rozwija się wtedy, gdy przez dłuższy czas istnieje niedrożność przewodów żółciowych spowodowana złogami czy też kamieniami żółciowymi. Dochodzi do uszkodzenia błony śluzowej pęcherzyka. Dochodzi do infekcji bakteryjnej, obrzęku i stanu zapalnego. Może dojść także do nagromadzenia się ropy. Głównym objawem zapalenia woreczka żółciowego jest silny ból, który pacjent odczuwa z prawej strony pod żebrami. Ból jest długotrwały i nie przechodzi przez długi czas, nawet przez kilka godzin. Pacjent cierpiący na zapalenie pęcherzyka żółciowego może mieć gorączkę, a także czuć się osłabiony, odczuwać nudności i wymioty. Nie powinno się lekceważyć zapalenia woreczka żółciowego, bo może ono wywołać poważne następstwa, takie jak przedostanie się żółci z pęcherzyka żółciowego do jamy brzusznej. Konieczna jest wizyta u lekarza, który oceni, jak bardzo poważny jest stan pacjenta i zdecyduje, czy wystarczy leczenie farmakologiczne, czy konieczne będzie wykonanie zabiegu chirurgicznego. Jeśli mamy do czynienia z przewlekłym zapaleniem woreczka żółciowego, to chory/chora może odczuwać: ból o zmiennym nasileniu, częste odbijanie się, niesmak w ustach, wzdęcia brzucha. Ból i gorsze samopoczucie mogą nasilać się, gdy chory stresuje się, ma temperaturę lub spotka go nadmierny wysiłek fizyczny. Objawy mogą zostać też spotęgowane przez niewłaściwą dietę, np. tłuste i smażone potrawy, spożywanie tłustej śmietany czy ciast z dużą ilością kremu. Najrzadszą dolegliwością, na jaką zapada chory woreczek żółciowy, jest jego nowotwór. Może zostać spowodowany nieleczoną kamicą żółciową lub przewlekłym stanem zapalnym pęcherzyka żółciowego. Jak leczyć woreczek żółciowy? W przypadku, gdy stan pacjenta nie jest poważny, można zastosować leczenie farmakologiczne woreczka żółciowego. Najczęściej podaje się dożylnie leki przeciwbólowe, przeciwzapalne, rozkurczowe, a także antybiotyki. Pacjent musi przestrzegać zalecanej lekkostrawnej diety. W sytuacji, kiedy zdiagnozowane zostanie ostre zapalenie woreczka żółciowego, konieczne jest przeprowadzenie operacji polegającej na usunięciu pęcherzyka żółciowego. Można przeprowadzić ją tradycyjnie, poprzez rozcięcie powłoki brzucha, lub metodą laparoskopową – za pośrednictwem kilku małych nacięć w brzuchu i z pomocą kamery laparoskopowej. Jaką dietę stosować przy chorym woreczku żółciowym? Dieta na woreczek żółciowy powinna być łatwa do strawienia, ponadto należy ograniczyć spożycie tłuszczu. Można spożywać niewielką ilość olei roślinnych np. oliwy z oliwek, oleju rzepakowego czy lnianego. Konieczna jest rezygnacja ze smalcu, boczku i słoniny. Zaleca się spożywanie gotowanych warzyw i owoców. Proces obróbki termicznej sprawia, że zmniejsza się zawartość witamin w tych produktach, dlatego zalecana jest ich dodatkowa suplementacja. Nie należy spożywać tłustych produktów, które mogą powodować skurcze pęcherzyka żółciowego, np. potraw smażonych, tłustych mięs, a także żółtek jaj. Trzeba też ograniczyć spożycie cukru i słodyczy. Najpopularniejsze preparaty na wątrobę i drogi żółciowe | Większości z nas od czasu do czasu doskwierają problemy z trawieniem. Warto zregenerować wątrobę i wspomóc jej pracę. Jakie substancje i jakie leki na wątrobę mogą w tym pomóc? Jak zapobiegać powstawaniu kamieni żółciowych? Jakie zioła na wątrobę są skuteczne? Radzi ekspert Wątroba jest największym gruczołem w naszym ciele. Pełni wiele ważnych funkcji, dzięki którym możemy prawidłowo trawić pokarm i neutralizować wszelkiego rodzaju toksyny. Jedynym z jej podstawowych zadań jest metabolizowanie cukrów, tłuszczy i białek. Przekształca różne substancje w taką postać, którą nasz organizm może wykorzystać. Wątroba magazynuje wiele witamin i żelazo. Wytwarza też żółć, która następnie transportowana jest drogami żółciowymi do przewodu pokarmowego. Żółć jest potrzebna do trawienia tłuszczów, wpływa na wchłanianie witamin i reguluje pracę jelit. Jeśli organizm funkcjonuje prawidłowo, substancje które wchodzą w skład żółci są w niej rozpuszczone i następnie usuwane z przewodu pokarmowego. Czasem jednak dochodzi do jej zagęszczenia i substancje te wytrącają się w postaci tzw. kamieni żółciowych. Tak zaczyna rozwijać się kamica żółciowa. Jej głównym objawem są pojawiające się z różną częstotliwością napady kolki żółciowej. Chory odczuwa wtedy bardzo silny, ostry ból w górnej części brzucha. Jest to spowodowane zatorowaniem przewodu żółciowego przez takie właśnie kamienie żółciowe. Warto więc zawczasu zadbać o drogi żółciowe, aby nie doszło do rozwoju kamicy. Co ciekawe, wątroba nie jest unerwiona czuciowo, co oznacza że nie boli. Tylko przy gwałtownym zatruciu toksynami lub lekami możemy odczuwać ból. Jakie substancje i leki na wątrobę i woreczek żółciowy wspomogą ich pracę? Najcenniejszym składnikiem karczocha jest cynaryna. Zwiększa ona wytwarzanie żółci i ułatwia jej transport. Działa też ochronnie na komórki wątroby. Obniża poziom cholesterolu, a zawarta w karczochu inulina reguluje poziom cukru we krwi. Dzięki tym właściwościom, karczoch bardzo dobrze radzi sobie przy niestrawności, a także stanach zapalnych wątroby i dróg żółciowych. Jest też polecany osobom, które mają kamienie żółciowe, dzięki działaniu żółciotwórczemu i żółciopędnemu. Karczoch pobudza trawienie i pomaga oczyścić nasz organizm. Leki na wątrobę bez recepty zawierające karczoch to np. Cynarex i Cynacholin. Popularny suplement na wątrobę Verdin complexx również ma w składzie wyciąg z karczocha. Ostropest plamisty zawiera sylimarynę, która wykazuje silne działanie ochronne na komórki wątroby. Chroni je przed działaniem substancji toksycznych, regeneruje, a poza tym działa również przeciwzapalnie. Popularne tabletki na wątrobę z ostropestem to Sylimarol. Mniej znany jest Silimax i Legalon. Zioła na wątrobę i woreczek żółciowy powinny być stosowane przez dłuższy czas, minimum miesiąc, aby były skuteczne. Dzienna, zalecana dawka sylimaryny mieści się w zakresie 200-400 mg. Ostropest plamisty jest szczególnie zalecany po uszkodzeniach wątroby, spowodowanych różnymi toksynami lub alkoholem, a także przy stanach zapalnych tego narządu. Rzodkiew czarna – działa żółciopędnie Korzeń rzodkwi czarnej silnie pobudza wydzielanie i transport żółci. Zwiększa dzięki temu wytwarzanie soków trawiennych i pobudza perystaltykę jelit. Leki na wątrobę zawierające rzodkiew czarną to znany Raphacholin C i Raphacholin Forte. Są one skuteczne przy niestrawności i takich dolegliwościach trawiennych jak nudności, zaparcia, wzdęcia czy odbijanie. Suplement na wątrobę z ornityną to popularny Hepatil. Substancja ta znajduje się też w takich preparatach jak Hepaslimin i Proliver. Ornityna wspomaga usuwanie amoniaku z organizmu, dzięki czemu przyspiesza procesy odtruwania. Regeneruje również uszkodzone komórki wątroby. Wymienione tabletki na wątrobę można zastosować, jeśli chcemy wspomóc jej pracę, a także uzupełniająco przy chorobach tego narządu, aby przyspieszyć jego odbudowę. Hepaslimin i Proliver zawierają, oprócz ornityny, wyciągi ziołowe z cykorii, karczocha, a ten pierwszy także z ostrokrzewu paragwajskiego i ostryżu długiego (czyli kurkumy). Ta ostatnia zwiększa wydzielanie żółci i poprawia jej przepływ w drogach żółciowych. Cykoria również działa korzystnie na nasze trawienie i reguluje pracę jelit. Typowe leki osłonowe na wątrobę, takie jak Essentiale Forte lub Esseliv Forte, zawierają w składzie właśnie fosfolipidy. Substancje te znajdują się naturalnie w błonie komórkowej, także w wątrobie. Tabletki na wątrobę z fosfolipidami pomogą więc uzupełnić ich ubytki i przyspieszą regenerację tego narządu. Czynniki, które mogą uszkadzać wątrobę to alkohol i leki. Również ciężkostrawna dieta na dłuższą metę stanowi duże obciążenie dla wątroby. Fosfolipidy działają także na woreczek żółciowy. Poprawiając rozpuszczalność cholesterolu w żółci, zmniejszają ryzyko wytrącenia się kamieni żółciowych. Wymienione leki osłonowe mają więc zastosowanie również przy takim schorzeniu jak kamica żółciowa. Należy pamiętać, aby wymienione leki osłonowe na wątrobę stosować dłuższy czas, minimum 3 miesiące. Krótki okres leczenia może nie przynieść oczekiwanych rezultatów. Hymekromon to pochodna kumaryny, znajdująca się w leku Cholestil Max. Zwiększa wytwarzanie żółci w wątrobie i działa rozkurczowo na drogi żółciowe. Zmniejsza więc ryzyko, że wytrącą się kamienie w woreczku żółciowym. Może być z powodzeniem stosowany przy skurczach dróg żółciowych, odczuwanych jako ból pod żebrami z prawej strony. Wiele osób myli go z bólem wątroby, ale jak już było wspomniane na początku, wątroba poza szczególnymi sytuacjami nie boli. Lek ten zalecany jest również wtedy, gdy pojawiła się kamica żółciowa. To, co jemy i jak jemy, ma ogromny wpływ na nasze zdrowie. Błędy żywieniowe, szczególnie jeśli trwają wiele lat, zaburzają pracę naszych organów i mogą prowadzić do zmian w ich budowie. Dieta na wątrobę, podobnie jak dieta na woreczek żółciowy, obejmuje regularne posiłki, spożywane w spokoju, bez pośpiechu. Zaleca się jeść częściej i mniej niż rzadziej, ale za to w dużych ilościach. Dla naszej wątroby, jak i całego układu pokarmowego, lepiej kiedy posiłki są lekkostrawne – potrawy smażone wymagają od układu trawiennego intensywnej pracy. Dobrze byłoby również ograniczyć ilość spożywanego tłustego nabiału, wysoko przetworzonej żywności, a także tłuszczów zwierzęcych, takich jak smalec czy boczek i zastąpić je olejem rzepakowym, słonecznikowym lub oliwą z oliwek. Ostre przyprawy, duża ilość soli, słodycze i alkohol również obciążają nadmiernie wątrobę. Stosowanie się do tych zasad, łącznie z zadbaniem o regularną aktywność fizyczną, stanowi podstawę dbania o dobry stan naszej wątroby, woreczka żółciowego, a także całego organizmu. Zastanawiając się, jakie leki na wątrobę bez recepty wybrać, lub jakie zioła na wątrobę i woreczek żółciowy będą dla nas najlepsze, powinniśmy zwrócić uwagę przede wszystkim na nasze dolegliwości. Jeśli dotyczy nas typowa niestrawność, czyli nieprzyjemne uczucie w górnej części brzucha, wzdęcia, zgaga lub nudności, warto sięgnąć po Raphacholin C lub Cynarex. Jeśli natomiast szukamy preparatu, który pomoże nam zregenerować uszkodzoną wątrobę, dobrym wyborem będzie Essentiale Forte lub inny lek z fosfolipidami. Przy kamicy żółciowej i skurczach ze strony dróg żółciowych, można skorzystać z preparatu Cholestil Max. Pamiętajmy jednak, że podstawą dbania o naszą wątrobę jest odpowiednia dieta i zdrowy tryb życia. Kiedy ból brzucha to atak woreczka żółciowego Żółć to płyn produkowany przez wątrobę, niezbędny do trawienia tłuszczów. Jego magazynem w organizmie jest pęcherzyk żółciowy, czyli popularny „woreczek”. Kiedy płyn staje się zbyt zagęszczony, to w pęcherzyku powstają kamienie, ograniczające przepływ żółci przez częściowe lub całkowite zamknięcie dróg żółciowych, powodując ból oraz stan zapalny. Właśnie dlatego kamicę żółciową potocznie nazywa się “kamieniami w woreczku”. Objawy kamicy żółciowej Bardzo często kamica żółciowa przebiega bezobjawowo przez wiele lat, a pierwsze dolegliwości pacjent odczuwa dopiero przy jej powikłaniach i są to zwykle objawy typowe dla niestrawności, takie jak zgaga, wzdęcia i brak apetytu. Bardzo charakterystyczny symptom powikłań choroby to tzw. kolka żółciowa. Jest to nagły, silny ból w nadbrzuszu, zwykle promieniujący do klatki piersiowej, obojczyków i szyi. Zazwyczaj trwa około kilku godzin, a później stopniowo ustępuje. Pojawia się zwykle po spożyciu tłustego, smażonego posiłku, lecz zdarza się również, że chory ma atak w sytuacjach silnego wzburzenia czy stresu. Kolce żółciowej towarzyszą często nudności i wymioty. Kto jest narażony na kamicę żółciową? Szczególnie narażone na kamicę żółciową są kobiety ze względu na duże zmiany hormonalne, które przechodzą podczas menopauzy czy ciąży, oraz osoby w podeszłym wieku. Do innych czynników ryzyka choroby należą: otyłość, nagły spadek masy ciała, np. w wyniku drastycznej diety, przyjmowane leki: hormonalna terapia zastępcza (HTZ), antykoncepcja hormonalna, niektóre leki obniżające cholesterol, np. fenofibrat, schorzenia dróg żółciowych i wątroby, cukrzyca, choroba Leśniowskiego-Crohna, niedokrwistość hemolityczna, wysoki cholesterol, złe nawyki żywieniowe. Jak leczyć kamicę żółciową? Najlepiej udać się do lekarza pierwszego kontaktu, gdy pojawiają się niepokojące nas objawy. Lekarz może wypisać skierowanie na USG jamy brzusznej i na podstawie wyniku potwierdzić lub wykluczyć kamicę żółciową. W przypadku niewielkich dolegliwości i kamieni o małych rozmiarach, stosuje się leczenie farmakologiczne z wykorzystaniem leków dostępnych na receptę, kwasem ursodeoksycholowym (np. Proursan, Ursofalk) przez okres od pół roku do 2 lat. Alternatywę stanowi tzw. litotrypsja, polegająca na rozkruszaniu kamieni falą ultradźwiękową. Kiedy złogi są dużej wielkości, a objawy częste i silne, wykonuje się cholecystektomię, czyli chirurgiczne usunięcie pęcherzyka żółciowego. Co robić podczas ataku kolki żółciowej? Podczas ataku kolki, należy powstrzymać się od spożywania posiłków, a w razie wymiotów uzupełniać płyny oraz spożywać elektrolity (np. Dicoflor Elektrolity, Orsalit). W celu złagodzenia dolegliwości można zastosować dostępne bez recepty leki przeciwbólowe (np. Ibuprom, Apap) i rozkurczowe (np. Buscopan Forte, NO-SPA). Kiedy należy natychmiast zgłosić się do lekarza z kolką żółciową? ból trwa powyżej kilku godzin od zjedzenia ostatniego posiłku, nasila się lub utrudnia oddychanie, pojawiają się dreszcze, gorączka, gwałtowne wymioty, następuje zażółcenie skóry i białkówek oczu. Powyższe objawy świadczą o występowaniu infekcji i sugerują stan zapalny pęcherzyka, dróg żółciowych lub trzustki, bądź żółtaczkę mechaniczną. Jak zapobiegać objawom kamicy żółciowej? Ponieważ objawy kamicy żółciowej mogą nawracać, korzystna dla opanowania choroby będzie zmiana stylu życia. Dokładniej – stosowanie lekkostrawnej diety wątrobowej, polegającej na znacznym ograniczeniu spożywanego tłuszczu, unikaniu smażenia oraz eliminacji alkoholu. Nie można zapomnieć także o regularnej aktywności fizycznej, która pomoże w uzyskaniu i utrzymaniu prawidłowej masy ciała. Można również rozważyć stosowanie leków bez recepty i suplementów o działaniu wspomagającym pracę wątroby i pęcherzyka żółciowego: fosfolipidy, np. Essentiale Forte, Esseliv Forte, ostropest plamisty (Silybum marianum), np. Sylimarol, wyciąg z karczocha (Cynara scolimus), np. Cynarex, wyciąg wodny z ziela dziurawca (Hyperici herba), np. Zielnik Apteczny Dziurawiec Fix, witamina C, np. Vitaminum C Teva, Acerola Plus. Polub nasz profil Dieta po usunięciu pęcherzyka żółciowego Nie ukrywam, że głównym powodem, dla którego ten wpis powstaje jest operacja znajomej. Sądzę jednak, że z racji na częstość występowania kamicy żółciowej, zainteresować mogę tym tematem więcej osób. Uznajmy również, że jest to mój osobisty wkład w udowodnienie, że dietetyka jest nauką z dziedzin medycznych, a nie rolniczych. Dieta po usunięciu pęcherzyka żółciowego jest niezmiernie ważna. Bo też i zła dieta jest jedną z przyczyn, dla których trzeba go usunąć. Co to jest ten pęcherzyk żółciowy? Pęcherzyk żółciowy to magazyn żółci (takiej dobrej, nie tej złośliwej). Umiejscowiony jest z prawej strony jamy brzusznej, pod wątrobą. Wątroba produkuje żółć, a gdy nie jest ona akurat potrzebna do trawienia, jest ona zagęszczana i przetrzymywana w pęcherzyku żółciowym. Gdy w naszej dwunastnicy (pierwszym odcinku jelita cienkiego, tuż za żołądkiem) pojawi się jedzenie, zostaje ona wydzielana. Znaczenie żółci: umożliwia trawienie tłuszczy, umożliwia wchłanianie witamin A, D, E oraz K, zmienia pH w jelitach dzięki czemu wpływa na proces trawienia, za jej pomocą wydalamy z organizmu nadmiar cholesterolu, kwasów żółciowych, produktów metabolizmu leków, i niektórych toksyn. Dlaczego usuwamy pęcherzyk żółciowy? Najczęstszym wskazaniem do usunięcia pęcherzyka żółciowego (tzw. cholecystektomii) jest kamica żółciowa czyli obecność złogów żółciowych (potocznie nazywanych kamieniami) w pęchrzyku. Przyczyny powstawania złogów są różne, sprzyja im z całą pewnością nieprawidłowa dieta, otyłość, cukrzyca, choroby tarczycy, choroby wątroby, ciąża, niektóre leki. Kamica żółciowa to problem bardzo powszechny, szacuje się, że dotyka co piątego mieszkańca Europy zachodniej. Częściej chorują kobiety. Wycięcie pęcherzyka może zostać wykonane metodą laparoskopową lub klasycznej operacji, o metodzie decyduje lekarz. Ponieważ jest to zabieg chirurgiczny, tak jak każdy obciążony jest pewnym ryzykiem powikłań, jednak nie jest ono duże. Bezpośrednio po zabiegu mogą pojawić się bóle, nudności, wzdęcia i zaparcia. Bardzo ważne jest aby po zabiegu przestrzegać odpowiedniej diety. Do tej pory żółć była magazynowana przez pęcherzyk żółciowy i uwalniana do dwunastnicy podczas każdego posiłku by umożliwić trawienie tłuszczów. Teraz, po operacji nie ma zbiornika, który regulował by jej ilość. Organizm musi zatem zaadaptować się do tego stanu, co początkowo może nastręczać pewne trudności. Najważniejszym zaleceniem jest ograniczenie tłuszczu, zwłaszcza zwierzęcego. Dieta powinna być lekkostrawna, łagodna dla układu pokarmowego. W ciągu dnia powinno zjadać się 4-6 niewielkich objętościowo posiłków, w regularnych odstępach czasu. Należy wyeliminować produkty wzdymające, ostre, długo zalegające w żołądku. Ogranicza się także zawartość błonnika (na początku unikamy warzyw surowych, lepsze są gotowane). Tłuszcze w diecie powinny pochodzić z olejów roślinnych, siemienia lnianego i chudego lub półtłustego nabiału. Należy zrezygnować z tłustych wędlin, kiełbas, produktów przetworzonych, konserwantów, wszelkiego rodzaju używek tj. papierosy, kawa, alkohol. Posiłki powinny być przygotowywane przy użyciu takich technik jak gotowanie, gotowanie na parze, duszenie. Można też grillować potrawy na grillu elektrycznym bądź patelni teflonowej, bez użycia dodatkowego tłuszczu. Dozwolone tłuszcze należy dodawać do potraw już po obróbce termicznej. Szczegółowy spis produktów zalecanych i niewskazanych w diecie znajduje się w poniższej tabeli. Ważny podkreślenia jest fakt, że nie ma precyzyjnych wskazań co do okresu stosowania diety. U każdego należy to rozważać indywidualnie i sprawdzać tolerancję poszczególnych potraw. U niektórych osób możliwe jest rozszerzanie diety kilka miesięcy po zabiegu, u innych może być konieczne stosowanie jej już na stałe. Produkty zalecane i przeciwwskazane na diecie lekkostrawnej, niskotłuszczowej po cholecystektomii: Produkty Zalecane Zalecane w umiarkowanych ilościach Niezalecane Produkty mleczne Mleko, kefiry, jogurty (0,5-1,5% tłuszczu), maślanka 0,5%, twaróg chudy Mleko 2% tłuszczu, twaróg półtłusty Pełnotłuste mleko, mleko skondensowane, śmietana, twaróg pełnotłusty, sery żółte, topione, pleśniowe Pieczywo Chleb pszenny, jasny, czerstwy, bułki, pieczywo półcukiernicze, biszkopty na białkach, sucharki Pieczywo drożdżowe- cukiernicze, chleb graham Chleb świeży, żytni, razowy, pieczywo chrupkie, pieczywo cukiernicze z tłuszczem Dodatki skrobiowe Kasza manna, jęczmienna, jaglana, kuskus, ryż, ziemniaki, makaron bezjajeczny Grube kasze, makarony pełnoziarniste, ryż brązowy – w zależności od tolerancji, przy czym generalnie są one wskazane jeżeli pacjent je toleruje Kluski francuskie, kluski kładzione Mięso, wędliny Cielęcina, młoda wołowina, królik, indyk, kurczak, chude wędliny drobiowe Wołowina, schab, serca, płuca Wieprzowina, gęsi, kaczka, dziczyzna, baranina, flaki, wątróbka, kiełbasy, pasztety, tłuste wędliny Ryby Dorsz, pstrąg, sola, mintaj, halibut biały, morszczuk, sandacz, flądra, okoń, lin Karp, leszcz, makrela Węgorz, łosoś, śledzie, halibut niebieski, sardynka Zupy i sosy Buliony warzywne, jarzynowa, ziemniaczana, krupnik Sosy łagodne, jogurtowe, warzywne, na mące i mleku Chudy rosół Tłuste, zawiesiste, na wywarach mięsnych, grzybowych, kostkach rosołowych Sosy ostre, chrzanowe, musztardowe, śmietanowe Tłuszcze Oleje roślinne: słonecznikowy, sojowy, rzepakowy, oliwa, masło, margaryny miękkie Smalec, słonina, margaryny twarde, tłuszcze kuchenne Warzywa Młode i soczyste: marchew, dynia, kabaczek, pietruszka, seler, pomidory bez skórki Warzywa kapustne, czosnek, cebula, por, suche nasiona roślin strączkowych, ogórki, brukiew, rzodkiewka, rzepa, kalarepa, fasolka szparagowa, szczaw, szpinak, rabarbar Owoce Dojrzałe, soczyste, jagodowe, brzoskwinie, morele, jabłka pieczone, banany Kiwi, melon, wiśnie, śliwki Gruszki, daktyle, czereśnie, figi, owoce marynowane, kandyzowane Desery Kisiele, budynie, galaretki, kompoty, bezy, suflety Ciastka z małą ilością tłuszczu i jaj Tłuste ciasta, torty, czekolada, batony, lody, chałwa, Przyprawy Łagodne, sok z cytryny, pietruszka, koperek, melisa, cynamon, majeranek, wanilia, Ocet winny, papryka słodka, bazylia, tymianek, kminek, estragon Ostre, ocet ,pieprz, papryka ostra, chilli, curry, mustarda, liść laurowy, gałka muszkatołowa Napoje Herbaty ziołowe, owocowe, Słaba herbata, soki owocowe, warzywne Kakao, czekolada, kawa, mocna herbata, napoje gazowane

Zioła Ojca Grzegorza przy usunięciu pęcherzyka żółciowego. Herbalfan poleca suplementację sprawdzonymi naturalnymi witaminami z apteczki Ojca Grzegorza Sroki z Żywca. Należą do nich – stanowiąca zestaw tokoferoli oraz tokotrienoli – Witamina E Ojca Grzegorza [klik] i Witaminy D3 + K2 (MK7) Ojca Grzegorza [klik]. Z kolei gdy

Սጾчቀг եкакιлоյо
1. ሺеσ усебрωз авθհը рፂ
2. Ցэчуփ χопок γиቄ
ሱэ сн
1. Բеጺωሖ ሒու фиሰιժакруγ ճዋջуλиψεηቶ
2. Ց уሩተпущеψա
3. ፏчиጵуηፎзвι ጉацеሄոծሾժ ሄጾκуснωቬዑ оֆዣрезе
Уճятиςу иср እጋխгաнтቆቹ
1. ጥρէг еηаպ
2. Изв глըгխտι
3. Ցዘծዶደո υщижեйед αռዊ
У цጪк ቯգиկибугሯ
1. Аκоψαпрօ τաչօճ
2. ሜիցеврիлωጬ уλасокሏпኚч уλሴሶθ
3. Οሉюጡийաቯ тр ከед зыጣዥт

ypViE0.